Ja, ook een benzineauto kan een roetfilter hebben. Benzinemotoren met directe inspuiting moeten sinds Euro 6 aan dezelfde deeltjeslimiet voldoen als diesels, en fabrikanten bouwen daarvoor een benzine-roetfilter in: een GPF (Gasoline Particulate Filter) of OPF (Ottopartikelfilter). Zo'n filter brandt het roet grotendeels vanzelf weg tijdens het rijden. De as die erin achterblijft, verbrandt nooit: die krijgt u er alleen uit door het filter uit te bouwen en te reinigen.
Waarom heeft een benzineauto een roetfilter?
Om het verbruik te verlagen, zijn fabrikanten overgestapt op directe inspuiting bij benzinemotoren. Volgens de Zwitserse automobielclub TCS ontstaan daarbij meer roetdeeltjes bij de verbranding.
De Europese wetgever heeft daarom de deeltjesnorm voor diesels doorgetrokken naar benzinemotoren met directe inspuiting. In Verordening (EU) nr. 459/2012 van 29 mei 2012 staat het zo:
- Voor benzinemotoren met directe inspuiting geldt dezelfde limiet als voor Euro 6-diesels: 6,0 × 10¹¹ (600 miljard) deeltjes per kilometer.
- Tot drie jaar na de Euro 6-invoeringsdata mochten fabrikanten nog een tienmaal ruimere grens aanhouden: 6,0 × 10¹² deeltjes per kilometer.
- De deeltjeslimieten voor benzinemotoren gelden alleen voor motoren met directe inspuiting.
Euro 6 ging voor personenauto's in op 1 september 2014 (nieuwe typegoedkeuringen) en 1 september 2015 (alle nieuwe auto's), volgens artikel 10 van Verordening (EG) nr. 715/2007. De strenge deeltjeslimiet voor benzinemotoren met directe inspuiting geldt dus vanaf 1 september 2017 voor nieuwe typen en vanaf 1 september 2018 voor alle nieuwe personenauto's.
De wet schrijft geen filter voor, alleen een maximum. In de praktijk kozen fabrikanten wel voor een filter. Volkswagen maakte in augustus 2016 bekend dat alle TSI- en TFSI-motoren met directe inspuiting binnen het concern stap voor stap een benzine-roetfilter krijgen. Dat begon in juni 2017 met de 1.4 TSI in de nieuwe Tiguan en de 2.0 TFSI in de Audi A5, met volgens Volkswagen tot 90 procent minder fijne roetdeeltjes. Porsche rust alle nieuwe benzinemodellen sinds 1 september 2018 uit met zo'n filter.
Heeft uw benzineauto een roetfilter?
Er is geen eenvoudige lijst, want het verschilt per motor. Met deze vier controles komt u een heel eind:
- Directe inspuiting? Alleen voor benzinemotoren met directe inspuiting geldt de deeltjeslimiet. Heeft uw motor inspuiting in het inlaatspruitstuk, dan is een filter niet nodig om aan de norm te voldoen.
- Bouwjaar. Een benzineauto met directe inspuiting die na 1 september 2018 nieuw is verkocht, moet aan de strenge limiet voldoen.
- Instructieboekje. Zoek op "partikelfilter", "roetfilter", "GPF" of "OPF".
- Dashboard. Een OPF-lampje toont een filter met pijltjes erdoorheen. Maar niet elke benzineauto heeft zo'n lampje: BMW gebruikt bijvoorbeeld het gewone motorstoringslampje, en er is geen universele standaard (TopGear, 25 december 2024).
Hoe regenereert een benzine-roetfilter?
Het filter zelf werkt net als een diesel-roetfilter. Het uitlaatgas stroomt door fijne kanalen die afwisselend aan één kant zijn afgesloten. Gasmoleculen kunnen door de poreuze wanden, roetdeeltjes blijven hangen.
Het verschil zit in het schoonbranden, de regeneratie:
- Temperatuur. Roet verbrandt pas als het uitlaatgas heter is dan ongeveer 600 °C (Porsche, 2018).
- Zuurstof. Voor die verbranding is zuurstof nodig. Bij een benzinemotor is die er volop zodra u het gas loslaat en de motor op de motor remt (Porsche, 2018).
- Continu in plaats van periodiek. Een onderzoek van TÜV Rheinland voor de Duitse Bundesanstalt für Straßenwesen (BASt, rapport F 145) onderscheidt twee strategieën: periodieke (actieve) regeneratie, die bijna alleen bij diesels wordt gebruikt, en continue (passieve) regeneratie bij benzinemotoren.
- Hulp van de motorsturing. Wordt het filter niet heet genoeg, dan verhoogt de motorsturing de uitlaatgastemperatuur (Porsche, 2018), bijvoorbeeld door extra brandstof in te spuiten (TopGear, 2024).
Hoe dat bij een diesel gaat, leest u in ons artikel over roetfilter regeneratie.
Diesel-roetfilter en benzine-roetfilter naast elkaar
- Regeneratie. Diesel: periodiek en actief. Benzine: overwegend continu en passief (BASt, F 145).
- Deeltjeslimiet. Euro 6-diesel en benzine met directe inspuiting: dezelfde limiet van 6,0 × 10¹¹ deeltjes per kilometer (Verordening 459/2012).
- APK-deeltjestest. Diesel met roetfilter: ja. Benzine: nee. De test geldt voor voertuigen met compressieontsteking (diesel) en roetfilter (Staatscourant 2021, 2214).
- As. Blijft in beide filters achter en verbrandt niet bij regeneratie.
Hoe raakt een benzine-roetfilter verstopt?
Er zijn twee oorzaken, en ze vragen een andere aanpak.
1. Roet dat niet wegbrandt
Auto's die vooral korte stukjes rijden, zoals in de stad, worden niet warm genoeg om het filter goed te laten regenereren (ANWB). Het filter haalt de 600 °C dan niet, of te kort. Het roet stapelt zich op, het lampje gaat branden en uiteindelijk levert de motor minder vermogen.
2. As die zich ophoopt
As is iets anders dan roet. Het zijn onbrandbare resten van de additieven in motorolie en van slijtagemetaal uit de motor. Het Amerikaanse onderzoeksinstituut Southwest Research Institute (SwRI, 2018) beschrijft het zo:
- Roet kan bij een regeneratie verbranden, as niet. Het motormanagement krijgt as er niet uit.
- As is alleen te verwijderen door het filter buiten de auto te reinigen.
- Een benzine-roetfilter heeft doorgaans geen voorgeschreven reinigingsinterval.
Onderzoek gepubliceerd door SAE International (Custer e.a., 2016) laat zien dat de opgehoopte as in de loop van de jaren de tegendruk in de uitlaat verhoogt en de levensduur van het filter beperkt.
Dat het filter geen onderhoudsinterval heeft, betekent dus niet dat er niets ophoopt. Het betekent dat u pas iets merkt als het lampje gaat branden of de auto vermogen verliest. Gebruik daarom altijd de motorolie die de fabrikant voorschrijft: die bepaalt mede hoeveel as er in het filter terechtkomt.
Het filterlampje brandt: wat doet u?
- Zoek in het instructieboekje op wat het lampje bij uw model betekent. Er is geen universele standaard, en een brandend lampje kan ook betekenen dat het filter op dat moment regenereert (TopGear, 2024).
- Volg wat de fabrikant voorschrijft. Het instructieboekje vermeldt of u moet doorrijden, en hoe.
- Gaat het lampje niet uit of verliest de auto vermogen? Laat de foutcodes uitlezen. Dan ziet uw garage of het filter echt vol zit of dat er iets anders speelt, zoals een sensorstoring.
- Zit het filter vol, dan is reinigen of vervangen aan de orde. Is het filter fysiek beschadigd, bijvoorbeeld gebarsten of gesmolten, dan helpt reinigen niet meer. Uw dealer of garage kan beoordelen wat bij uw auto past.
Helpt een reinigingsspray of additief?
Er bestaan reinigers die zonder demontage in het filter worden gespoten. Fabrikant Liqui Moly omschrijft zijn DPF/OPF-reiniger als een middel dat roet oplost en een geforceerde regeneratie na verstopping mogelijk maakt, en schrijft voor dat alleen professionele werkplaatsen het toepassen.
Zo'n middel richt zich op roet. As is onbrandbaar en alleen buiten de auto te verwijderen (SwRI, 2018). Zit uw filter vol met as, dan lost een spray dat niet op. Waarom additieven bij een echt verstopt filter tekortschieten, leest u in roetfilter cleaner: werkt het echt?
Reinigt RoetfilterCleaning.nl ook benzine-roetfilters?
Nee. Wij reinigen alleen diesel-roetfilters (DPF, bij Franse merken ook FAP genoemd). Heeft uw benzineauto een filterprobleem, dan is uw dealer of garage het eerste aanspreekpunt.
Rijdt u diesel?
Dan reinigen wij uw roetfilter in onze CleanMaxPower-reinigingsmachine in Tiel:
- Vaste prijs: € 350,- inclusief BTW
- Langsbrengen in Tiel: klaar op dezelfde werkdag
- Opsturen: uiterlijk de volgende werkdag gereinigd retour, retourverzending inbegrepen
- Elke reiniging met een certificaat met de doorstroomwaarden vóór en ná
Blijkt bij inname dat het filter beschadigd is en reinigen geen zin heeft, dan zeggen wij dat eerlijk. U betaalt dan niet voor een kansloze behandeling. Hoe het proces werkt, ziet u op de pagina roetfilter reinigen. Twijfelt u tussen reinigen en een nieuw filter, lees dan roetfilter reinigen of vervangen?
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een GPF en een OPF?
Er is geen verschil. GPF staat voor Gasoline Particulate Filter, OPF voor Otto Particulate Filter (Ottopartikelfilter). Beide namen worden gebruikt voor het roetfilter van een benzinemotor (TopGear, 2024).
Wordt een benzine-roetfilter gecontroleerd bij de APK?
Nee. De deeltjestest bij de APK geldt voor dieselvoertuigen met roetfilter: de regeling spreekt van voertuigen met compressieontsteking (Staatscourant 2021, 2214). Een benzineauto krijgt deze test niet. Meer over de test voor diesels leest u op onze pagina over de APK-deeltjesteller.
Hoe vaak moet een benzine-roetfilter gereinigd worden?
Daar is geen vast interval voor. Fabrikanten schrijven voor een benzine-roetfilter doorgaans geen reinigingsinterval voor (SwRI, 2018). Laat het filter controleren zodra het lampje blijft branden of de auto vermogen verliest.
Rijdt u diesel en brandt het roetfilterlampje? Vraag een reiniging aan voor € 350,- incl. BTW, of bel ons op +31 (0)34 466 22 77.